„Kiedy technologia naprawdę zmienia świat, rynek często jeszcze nie zdaje sobie sprawy z jej wartości.”
—— Marc Andreessen
Gdy spędzisz dużo czasu w branży kryptowalut, zauważysz dość interesujące zjawisko: każda narracja się zmienia, ale tak naprawdę jest niewiele projektów, które próbują przenieść systemy ze świata rzeczywistego na blockchain. Ostatnio, przeglądając materiały, zwróciłem uwagę na jedną nazwę — ROBO. Szczerze mówiąc, na początku nie przyciągnął mnie ten token, ale narracja stojąca za nim: gospodarka robotów (Robot Economy).
Wiele projektów AI mówi o „inteligencji”, ale Fabric Protocol stara się poruszyć inną kwestię: jak w przyszłym świecie, w którym będzie wiele robotów pracujących, będą one miały tożsamość, zdolność do płatności i mechanizmy współpracy? To wydaje się odległym, ale coraz bardziej realnym problemem.
Jeśli obserwujesz trendy technologiczne z ostatnich dwóch lat, zauważysz, że trzy obszary: AI, robotyka i blockchain stopniowo się przenikają. W rzeczywistości istnieje jednak bardzo wyraźna luka: roboty nie mają tożsamości ekonomicznej. Nie mogą otwierać kont bankowych, nie mogą posiadać portfeli, a tym bardziej przeprowadzać automatycznych płatności między systemami. Fabric Protocol stara się rozwiązać ten problem — poprzez otwartą sieć umożliwić robotom posiadanie tożsamości na łańcuchu, mechanizmu koordynacji mocy obliczeniowej oraz systemu zachęt ekonomicznych.
W tym systemie dane, obliczenia i zadania będą koordynowane za pośrednictwem publicznego rejestru, a ROBO stanie się ważnym aktywem napędzającym działanie tej sieci. Z punktu widzenia projektu ROBO pełni kilka ról. Po pierwsze, są to opłaty sieciowe; gdy roboty realizują zadania, zapisują dane lub dokonują weryfikacji, muszą zużywać ROBO; po drugie, mechanizm współpracy, uczestnicy mogą uruchamiać zadania lub brać udział w harmonogramie sieci robotów, stawiając ROBO; równocześnie ROBO pełni również funkcję zarządzającą, na przykład w kwestii aktualizacji protokołu, dostosowywania parametrów oraz podejmowania decyzji dotyczących kierunku rozwoju ekosystemu.
Osobiście interesuje mnie jeden aspekt, a mianowicie skład instytucjonalny stojący za tym projektem. Publiczne dane pokazują, że Fabric Protocol na początku uzyskał wsparcie od instytucji takich jak Pantera Capital, Coinbase Ventures, Digital Currency Group i Primitive Ventures. Skala finansowania nie jest szczególnie duża, ale udział tych instytucji przynajmniej wskazuje, że temat połączenia ekonomii robotów i Web3 był poważnie omawiany na poziomie instytucjonalnym.
W ostatnim czasie dyskusja na temat ROBO w mediach społecznościowych nagle wyraźnie wzrosła. Przyczyna nie jest skomplikowana, z jednej strony projekt zakończył uruchomienie na wielu platformach transakcyjnych, z drugiej strony towarzyszyły temu działania airdrop i programy zachęt płynnościowych, które często przyciągają uwagę w krótkim okresie. Jednak z perspektywy długoterminowej, rynek będzie się naprawdę koncentrować na technologicznej ścieżce oraz tempie rozwoju ekosystemu.
Z moich własnych obserwacji wynika, że Fabric Protocol ma dwa aspekty, które są godne uwagi. Po pierwsze, nie dyskutuje o prostym narracyjnie AI, ale o systemie ekonomicznym robotów. Obecnie wiele projektów AI to w zasadzie tylko model „AI + token”, podczas gdy Fabric bardziej przypomina próbę zbudowania podstawowej sieci współpracy i wymiany między maszynami. Jeśli w przyszłości liczba robotów rzeczywiście znacznie wzrośnie, tego typu infrastruktura może mieć przestrzeń do istnienia.
Drugim punktem jest to, że ta narracja, choć bardzo ambitna, może mieć długi okres realizacji. Przemysł robotyczny jest sam w sobie branżą, która wymaga czasu na akumulację, obejmuje wiele wymiarów, takich jak sprzęt, algorytmy AI, łańcuch dostaw oraz środowisko regulacyjne, i nie jest tak łatwo iterować jak w przypadku czysto programowych projektów. Dlatego projekty takie jak Fabric Protocol mogą w rzeczywistości należeć do długoterminowego kierunku technologicznego, a nie krótkoterminowej opowieści.
Ostatnio zastanawiałem się nad jednym pytaniem: jeśli w przyszłości rzeczywiście będzie działać dziesiątki milionów, a nawet setki milionów robotów, takich jak roboty logistyczne, roboty domowe, systemy automatycznej dostawy lub mechaniczne ramiona w fabrykach, jak będą one przeprowadzać uwierzytelnianie tożsamości, płatności, wymianę danych oraz współpracę w zadaniach? W pewnym sensie blockchain jest rzeczywiście dość naturalnym rozwiązaniem, a Fabric Protocol stara się zbudować taki system ekonomiczny między maszynami.
Oczywiście, aby ocenić pozycję $ROBO w przyszłej gospodarce robotów, jest jeszcze za wcześnie. Ale przynajmniej z perspektywy narracyjnej, problemy poruszane przez ten projekt są potencjalnym kierunkiem technologicznym, który może trwać przez wiele lat. Jeśli roboty i automatyzacja będą się szybko rozwijać w ciągu następnej dekady, system ekonomiczny między maszynami prędzej czy później się pojawi.
Jeśli chodzi o to, czy Fabric Protocol może stać się kluczową infrastrukturą w tej dziedzinie, uważam, że potrzebny jest czas, aby to obserwować. Jednak na obecnym etapie rzeczywiście dostarcza interesującego kierunku myślenia.